Archiwizacja i kompresja w Linux
- Praktyczne zadania
- Teoria
- Pomoce do ćwiczeń
ARCHIWIZACJA I KOMPRESJA W LINUX
- Czym jest archiwizacja
Archiwizacja to proces łączenia wielu plików i katalogów w jeden plik (archiwum).
Najczęściej używane narzędzie to tar
Cechy archiwizacji:
- łączy wiele plików w jeden
- zachowuje strukturę katalogów
- nie zmniejsza rozmiaru danych (bez kompresji)
Przykład archiwum:
– plik.tar
- Czym jest kompresja
Kompresja to zmniejszenie rozmiaru pliku.
Najczęściej używane narzędzia:
- gzip
- bzip2
- zip
Cechy kompresji:
- zmniejsza rozmiar pliku
- przyspiesza przesyłanie danych
- wymaga rozpakowania przed użyciem
- Różnica między archiwizacją a kompresją
Archiwizacja: łączy pliki
Kompresja: zmniejsza rozmiar
Często używane razem, np.:
plik.tar.gz (archiwum + kompresja gzip)
- Najważniejsze formaty
.tar – archiwum bez kompresji
.tar.gz – archiwum + gzip
.tar.bz2 – archiwum + bzip2
.zip – archiwum i kompresja w jednym
- Komenda tar
Tworzenie archiwum:
tar -cvf archiwum.tar katalog
Rozpakowanie:
tar -xvf archiwum.tar
Najważniejsze opcje:
c – create (tworzenie)
x – extract (rozpakowanie)
v – verbose (pokazuje operacje)
f – file (nazwa pliku)
- Kompresja gzip
Kompresja:
gzip plik.txt
Powstaje plik:
plik.txt.gz
Rozpakowanie:
gunzip plik.txt.gz
- Kompresja bzip2
Kompresja:
bzip2 plik.txt
Rozpakowanie:
bunzip2 plik.txt.bz2
- Kompresja zip
Tworzenie archiwum:
zip archiwum.zip plik.txt
Rozpakowanie:
unzip archiwum.zip
- Łączenie tar i kompresji
tar + gzip:
tar -czvf archiwum.tar.gz katalog
tar + bzip2:
tar -cjvf archiwum.tar.bz2 katalog
Rozpakowanie:
tar -xzvf archiwum.tar.gz
tar -xjvf archiwum.tar.bz2
- Zastosowania
- tworzenie kopii zapasowych
- przenoszenie plików
- archiwizacja projektów
- zmniejszanie rozmiaru danych
- Najczęstsze błędy
- pomylenie opcji c i x
- brak opcji f
- zła kolejność parametrów
- próba rozpakowania złym narzędziem
Podsumowanie:
| Komenda | Opis | Przykład |
|---|---|---|
| tar -cvf | tworzenie archiwum | tar -cvf archiwum.tar katalog |
| tar -xvf | rozpakowanie archiwum | tar -xvf archiwum.tar |
| tar -tvf | podgląd zawartości archiwum | tar -tvf archiwum.tar |
| tar -czvf | archiwum + gzip | tar -czvf archiwum.tar.gz katalog |
| tar -xzvf | rozpakowanie tar.gz | tar -xzvf archiwum.tar.gz |
| tar -cjvf | archiwum + bzip2 | tar -cjvf archiwum.tar.bz2 katalog |
| tar -xjvf | rozpakowanie tar.bz2 | tar -xjvf archiwum.tar.bz2 |
| gzip | kompresja pliku | gzip plik.txt |
| gunzip | dekompresja gzip | gunzip plik.txt.gz |
| bzip2 | kompresja pliku | bzip2 plik.txt |
| bunzip2 | dekompresja bzip2 | bunzip2 plik.txt.bz2 |
| zip | tworzenie archiwum zip | zip archiwum.zip plik.txt |
| unzip | rozpakowanie zip | unzip archiwum.zip |
| ls -lh | sprawdzanie rozmiaru plików | ls -lh |
| du -h | rozmiar katalogu | du -h katalog |
Opcje tar – bardzo ważne na egzaminie:
| Opcja | Znaczenie |
|---|---|
| c | tworzenie archiwum |
| x | rozpakowanie |
| v | szczegółowy tryb (pokazuje pliki) |
| f | nazwa pliku |
| z | gzip |
| j | bzip2 |
Zadania:
Zadanie 1
Utwórz katalog test
Dodaj kilka plików tekstowych
Utwórz archiwum tar z tego katalogu
Zadanie 2
Rozpakuj utworzone archiwum do innego katalogu
Zadanie 3
Skompresuj plik tekstowy za pomocą gzip
Następnie go rozpakuj
Zadanie 4
Skompresuj plik za pomocą bzip2
Sprawdź różnicę w rozmiarze
Zadanie 5
Utwórz archiwum tar.gz z katalogu test
Zadanie 6
Rozpakuj archiwum tar.gz
Zadanie 7
Utwórz archiwum zip zawierające kilka plików
Rozpakuj je
Zadanie 8
Porównaj rozmiary:
- plik oryginalny
- plik gzip
- plik bzip2
Zadanie 9
Utwórz archiwum katalogu domowego (wybrany fragment, np. Documents)
Zadanie 10
Wyświetl zawartość archiwum bez rozpakowywania
Zadanie egzaminacyjne:
Utwórz katalog backup
Skopiuj do niego kilka plików
Utwórz archiwum tar.gz
Usuń oryginalne pliki
Odtwórz je z archiwum
