Diagnostyka podzespołów w Linux
- Praktyczne zadania
- Teoria
- Pomoce do ćwiczeń
Diagnostyka podzespołów w Linux (Ubuntu Desktop) – polecenia terminalowe
| Podzespół / Obszar | Polecenie | Opis działania | Jakie informacje uzyskujemy |
|---|---|---|---|
| Procesor (CPU) | lscpu | Odczytuje informacje o procesorze z plików systemowych | model CPU, producent, architektura 32/64-bit, liczba rdzeni i wątków |
| Procesor (CPU) | cat /proc/cpuinfo | Wyświetla szczegółowe dane procesora | dokładna nazwa CPU, taktowanie, liczba rdzeni |
| Pamięć RAM | free -h | Wyświetla stan pamięci operacyjnej | całkowita, używana i wolna pamięć RAM, swap |
| Dyski i partycje | lsblk | Pokazuje strukturę dysków i partycji | nazwy dysków, partycje, rozmiary, punkty montowania |
| Dyski / system plików | df -h | Sprawdza zajętość partycji | wolne i zajęte miejsce na dyskach |
| Karta graficzna | `lspci | grep VGA` | Filtruje urządzenia PCI – karta graficzna |
| Karta sieciowa | `lspci | grep Ethernet` | Wyświetla kartę sieciową |
| Sieć | ip a | Wyświetla interfejsy sieciowe | adres IP, stan interfejsu (UP/DOWN) |
| Sieć | ip link | Pokazuje stan interfejsów | aktywność interfejsów sieciowych |
| Urządzenia USB | lsusb | Wyświetla urządzenia USB | pendrive, mysz, klawiatura, drukarka |
| Obciążenie systemu | top | Monitoruje procesy w czasie rzeczywistym | użycie CPU, RAM, działające procesy |
| System operacyjny | uname -a | Wyświetla informacje o jądrze systemu | wersja jądra, architektura |
| Komunikaty systemowe | dmesg | Wyświetla komunikaty jądra systemu | błędy sprzętowe, wykrywanie urządzeń |
Tabela: polecenie → przykładowy wynik → interpretacja
| Polecenie | Przykładowy wynik (fragment) | Interpretacja na egzaminie INF.02 |
|---|---|---|
lscpu | Model name: Intel(R) Core(TM) i5-8400 | Komputer posiada procesor Intel Core i5 |
lscpu | CPU(s): 6 | Procesor ma 6 rdzeni logicznych |
cat /proc/cpuinfo | cpu MHz : 2800.000 | Taktowanie procesora wynosi ok. 2,8 GHz |
free -h | Mem: 7.7Gi total, 2.1Gi free | Zainstalowano ok. 8 GB RAM, wolne 2,1 GB |
free -h | Swap: 2.0Gi | System posiada pamięć wymiany (swap) |
lsblk | sda 500G | W systemie jest dysk o pojemności 500 GB |
lsblk | ├─sda1 100G / | Partycja systemowa ma 100 GB |
df -h | /dev/sda1 100G 60G 40G | Na partycji systemowej wolne jest 40 GB |
| `lspci | grep VGA` | VGA compatible controller: Intel UHD Graphics |
| `lspci | grep Ethernet` | Ethernet controller: Realtek RTL8111 |
ip a | 2: enp0s3: <UP> | Interfejs sieciowy jest aktywny |
ip a | inet 192.168.1.10/24 | Komputer ma przypisany adres IP |
lsusb | Bus 002 Device 003: SanDisk Flash Drive | Podłączony pendrive SanDisk |
top | %Cpu(s): 10.5 us | Procesor jest obciążony w ok. 10% |
top | MiB Mem : 8000 total, 3000 free | System używa ok. 5 GB RAM |
uname -a | Linux ubuntu 5.15.0-91-generic | Wersja jądra systemu Linux |
dmesg | usb 2-1: new high-speed USB device | System poprawnie wykrył urządzenie USB |
Zadania – procesor (CPU)
Zadanie 1:
Sprawdź model procesora zainstalowanego w systemie.
Zadanie 2:
Podaj liczbę rdzeni procesora.
Odczytaj pole: CPU(s) lub Core(s) per socket
Zadania – pamięć RAM
Zadanie 3:
Sprawdź ilość zainstalowanej pamięci RAM w systemie.
Zadanie 4:
Podaj ilość wolnej pamięci RAM.
Zadania – dyski i partycje
Zadanie 5:
Wyświetl listę dysków i partycji.
Zadanie 6:
Sprawdź ilość wolnego miejsca na partycji systemowej.
Zadania – karta graficzna
Zadanie 7:
Sprawdź model karty graficznej.
Zadania – karta sieciowa
Zadanie 8:
Wyświetl dostępne interfejsy sieciowe.
Zadanie 9:
Sprawdź, czy interfejs sieciowy jest aktywny (UP).
Zadania – urządzenia USB
Zadanie 10:
Wyświetl listę urządzeń USB podłączonych do komputera.
Zadania – obciążenie systemu
Zadanie 11:
Sprawdź aktualne obciążenie procesora i pamięci RAM.
Zadania – komunikaty systemowe
Zadanie 12:
Sprawdź, czy system wykrył błędy sprzętowe podczas uruchamiania.
